Phạm Hải Nam: Đường đến thành công bắt đầu từ những bước nhỏ

Trong hành trình trưởng thành của mỗi người trẻ, có lẽ không ít lần chúng ta cảm thấy băn khoăn, lo lắng trước những ngã rẽ cuộc đời. Câu chuyện của thầy Phạm Hải Nam, cựu sinh viên khóa 44 Luật Quốc tế và hiện là giảng viên Khoa Ngoại ngữ tại Học viện Ngoại giao, là một minh chứng sống động cho việc dám dấn thân, khám phá và tìm thấy chính mình trên con đường đầy thử thách nhưng tràn đầy ý nghĩa. Đó không chỉ là một hành trình cá nhân, mà còn là nguồn cảm hứng cho những ai đang tìm kiếm bản sắc và con đường riêng của mình.

Tìm thấy chính mình giữa muôn màu Ngoại giao

Là một người con của miền núi và thuộc cộng đồng dân tộc thiểu số, thầy Phạm Hải Nam đã không tránh khỏi cảm giác lo lắng, lạc lõng khi mới bước chân vào ngôi trường đại học tại thủ đô Hà Nội. Nỗi lo ấy có lẽ là cảm xúc chung của rất nhiều bạn sinh viên xa nhà, khi phải đối diện với một môi trường mới mẻ và đôi khi áp lực hơn nhiều so với nơi mình sinh ra. Tuy nhiên, chính sự cởi mở và năng động của Học viện Ngoại giao, nơi mọi người sẵn sàng lắng nghe những ý kiến khác biệt, đã giúp thầy dần tự tin hơn. “Môi trường Ngoại giao đã giúp tôi thay đổi rất nhiều. Điều đặc biệt nhất ở nơi đây là mọi người rất cởi mở và luôn sẵn lòng lắng nghe những quan điểm khác nhau. Ngay cả khi có những ý kiến trái chiều, chúng ta vẫn cùng nhau chia sẻ để tìm ra tiếng nói chung. Nhờ được các bạn động viên, tôi đã tự tin hơn rất nhiều trong quá trình học tập tại đây”, thầy Hải Nam tâm sự. Trong môi trường học thuật, sự tự tin không đến một cách tự nhiên mà được nuôi dưỡng bởi sự động viên chân thành từ cộng đồng xung quanh, giúp mỗi người tìm thấy tiếng nói và giá trị của mình.

Trong những năm tháng sinh viên, một kỷ niệm nhỏ đã trở thành bước ngoặt lớn trong hành trình sự nghiệp của thầy Hải Nam. Đó là khi giảng viên Đỗ Nguyễn Thị Thanh Lương, nhận xét thầy giảng bài “rất dễ hiểu” trong một buổi học. “Trước đây, tôi cũng từng tự hoài nghi bản thân, không biết mình có làm được không. Nhưng chính câu nói của cô Lương đã giúp tôi nhận ra khả năng truyền đạt của mình, để rồi sau này, tôi có thể dùng chính khả năng đó để giúp đỡ nhiều bạn học sinh với những xuất phát điểm khác nhau”, thầy chia sẻ. Không một lời định hướng nghề nghiệp, không lời khuyên cụ thể, nhưng chính sự ghi nhận giản dị ấy khiến thầy Hải Nam nhận ra tiềm năng của bản thân trong việc truyền đạt kiến thức. Đôi khi, chỉ một lời động viên nhỏ bé cũng đủ để khai mở một con đường, kiến tạo nên một sự nghiệp đầy ý nghĩa.

Điều khiến thầy tự hào nhất trong hành trình học tập của mình, không phải là những thành tích nổi bật hay vị trí đạt được, mà chính là việc đã không bỏ cuộc. Xuất phát điểm không phải là người quá giỏi ngoại ngữ, lại mang trong mình những áp lực khi sống xa nhà, khi xung quanh là những người bạn năng động, xuất sắc, thầy Hải Nam không ít lần cảm thấy hoang mang, thậm chí từng nghĩ đến chuyện từ bỏ. Nhưng thay vì chùn bước, thầy học cách quan sát, cách lắng nghe, cách học hỏi từ chính bạn bè xung quanh. Từng chút một, thầy thích nghi, điều chỉnh bản thân, và rồi cơ hội dần mở ra. “Một khi bạn tin vào bản thân, môi trường Ngoại giao sẽ là nơi phù hợp để bạn phát huy hết tiềm năng của chính mình”, thầy khẳng định. Câu chuyện của thầy Hải Nam đã chứng minh rằng: chính sự kiên trì và niềm tin vào bản thân đã biến những áp lực trở thành động lực, giúp một người bình thường trở nên phi thường và tỏa sáng theo cách riêng của mình.

Khi trải nghiệm là ngọn lửa dẫn lối 

Trải qua nhiều công việc khác nhau ngay từ thời sinh viên, từ Chủ tịch Mạng lưới Thanh niên Đông Nam Á đến thủ lĩnh thanh niên Trung ương Hội Chữ thập đỏ, thầy Hải Nam đã không ngừng học hỏi và trưởng thành qua từng trải nghiệm. Mùa hè năm hai, thầy có cơ hội đại diện Việt Nam tham dự sự kiện kỷ niệm 100 năm phong trào chữ Đỏ quốc tế tại Ý - một trải nghiệm quý giá nhưng cũng đầy thức tỉnh. Điều khiến thầy ghi nhớ nhất không phải là ánh hào quang của một diễn đàn lớn, mà là một sự thật khiêm nhường: tiếng Anh của mình chưa đủ để truyền tải trọn vẹn thông điệp. Thầy chợt nhận ra rằng, “nói hay” chưa phải là “nói có sức nặng”. Một người giỏi ngoại ngữ không chỉ cần phát âm tốt, mà phải đưa được tiếng nói, nội dung, góc nhìn của mình đến bạn bè quốc tế.  Trong những năm tiếp theo, dù bị gián đoạn bởi đại dịch, thầy vẫn tiếp tục gắn bó với các dự án trong Mạng lưới Thanh niên Đông Nam Á, tận dụng mọi cơ hội để trưởng thành, để hoàn thiện bản thân. Mỗi trải nghiệm đều là một mảnh ghép quý giá. Với thầy, mỗi trải nghiệm đều là một mảnh ghép quý giá trong bức tranh trưởng thành - nơi kiến thức, bản lĩnh và sự khiêm nhường cùng hòa quyện để tạo nên một hành trình đầy ý nghĩa.

Sau mỗi chuyến công tác quốc tế, ngoài việc mang tiếng nói và bản sắc văn hóa Việt Nam đến với bạn bè thế giới, thầy Phạm Hải Nam còn mang về nhiều “món quà vô hình” - không chỉ cho bản thân mà còn cho cộng đồng. Ban đầu, đó là những đóng góp thiết thực như các dự án hỗ trợ tài chính cho bà con trong nước. Nhưng theo thời gian, thầy dần nhận ra rằng, điều quý giá hơn cả là khả năng tận dụng nguồn lực, nội lực và tầm nhìn dài hạn để kiến tạo các dự án theo hướng bền vững hơn. Những khuôn khổ mà thầy xây dựng không chỉ hỗ trợ cộng đồng, mà còn tạo điều kiện để các bạn trẻ ở trong nước có cơ hội phát huy vai trò của mình. Mỗi chuyến đi không chỉ là hành trình khám phá, mà còn là cách thầy gieo thêm cơ hội, để những người trẻ trong nước được được kết nối và dấn thân vào những điều lớn lao hơn.

Đi để trở về: Từ người học đến người truyền lửa

Khi còn là sinh viên, thầy Phạm Hải Nam chưa bao giờ hình dung mình sẽ trở thành một giảng viên. Ước mơ ban đầu của thầy là làm việc trong Bộ Ngoại giao, được đi đây đó. Công việc giảng dạy chưa từng là lựa chọn hàng đầu của thầy, bởi việc đứng trước hàng chục sinh viên, dẫn dắt một lớp học, điều hành các cuộc thảo luận là điều quá sức tưởng tượng của thầy khi đó. Vậy mà chỉ một lời nhận xét nhẹ nhàng từ cô Đỗ Nguyễn Thị Thanh Lương, cùng với những phản hồi tích cực từ bạn bè và sinh viên đã dần thắp lên trong thầy một góc nhìn khác, một động lực mới.

Quay trở lại học viện với vai trò giảng viên, thầy Hải Nam cũng gặp phải những khó khăn lớn, đặc biệt là việc làm sao để mỗi sinh viên trong lớp đều có cơ hội tỏa sáng. Thầy tâm sự, “sinh viên Ngoại giao là một bức tranh đa sắc, mỗi bạn có một điểm mạnh, một cá tính riêng, đôi khi là những gam màu tương phản rất mạnh”. Trong môi trường ấy, người giảng viên không phải là tâm điểm để sinh viên chỉ lắng nghe, mà phải là người “dẫn dắt, tạo điều kiện để sinh viên tiến về phía trước, thể hiện bản thân”. Nhờ sự cởi mở và kiên trì lắng nghe những chia sẻ chân thành từ sinh viên, thầy Hải Nam đã dần tìm ra cách kết hợp câu chuyện thực tế, góc nhìn mới mẻ vào bài học, biến mỗi tiết giảng thành một không gian lan tỏa cảm hứng, nơi mọi ý kiến đều được trân trọng. Đó không chỉ là quá trình truyền tải kiến thức, mà là một hành trình cùng học, cùng trưởng thành - nơi người thầy cũng không ngừng học hỏi để lan tỏa giá trị một cách chân thành nhất.

Nguyên tắc luôn dẫn lối thầy Hải Nam trong mọi hành trình chính là “luôn biết mình đang ở đâu trong bức tranh tổng thể.” Trước khi tham gia vào bất kỳ công việc hay môi trường nào, thầy luôn tự đặt câu hỏi: Mình là ai trong bức tranh này? Mình có thể đóng góp điều gì và sẽ nhận lại được giá trị gì? Với thầy, đây không chỉ là sự cân nhắc mang tính chiến lược mà còn là một cách sống đầy trách nhiệm với bản thân, với cộng đồng, và với hành trình dài hạn phía trước. Khi trở về với mái nhà Ngoại giao, nguyên tắc đầu tiên mà thầy đặt ra với bản thân là phải đem lại giá trị cho môi trường này. Thầy tin rằng, dù ở đâu, mỗi người đều có thể đóng góp vào bức tranh chung của xã hội bằng tầm nhìn và sự quyết tâm của mình. 

Với những bạn sinh viên vẫn đang loay hoay giữa những lựa chọn, thầy Hải Nam nhắn nhủ rằng: “Bạn không cần có tất cả mọi thứ cùng một lúc. Thành công sẽ đến khi bạn biết chia nhỏ mục tiêu lớn thành từng bước đi cụ thể, vừa sức và nhất quán. Hãy học thông minh, gắn với thực tiễn và học từ chính những trải nghiệm đời sống.” Hãy nhớ: đừng sợ trượt, đừng ngại bị từ chối, đừng bỏ lỡ cơ hội chỉ vì nghĩ mình chưa đủ tốt. Đôi khi, chính những lần chưa trọn vẹn ấy lại là bước đệm âm thầm đưa bạn đến gần hơn với phiên bản tốt đẹp nhất của chính mình.

Câu chuyện của thầy Phạm Hải Nam là một lời khẳng định đầy cảm hứng: Thành công không phải là một đích đến, mà là cả một hành trình khám phá và trưởng thành. Từ những bước chân đầu tiên đầy hoài bão đến từng trải nghiệm quý giá tích lũy được sau mỗi chuyến công tác, mỗi cuộc gặp gỡ, thầy đã từng bước xây dựng cho mình một con đường riêng, nơi lý tưởng cá nhân hòa quyện cùng sứ mệnh cống hiến cho cộng đồng và đất nước. Hành trình ấy không hề bằng phẳng. Nó đòi hỏi sự dấn thân không ngừng, tinh thần học hỏi bền bỉ và bản lĩnh vượt qua những thử thách không tên. Thành công, theo cách thầy Nam lựa chọn, không rực rỡ một cách ngắn ngủi, mà bền bỉ và có sức lan tỏa dài lâu. Với các bạn trẻ, đặc biệt là những sinh viên dưới mái trường Ngoại giao, hành trình của thầy Hải Nam không chỉ là một tấm gương, mà còn là lời nhắn gửi chân thành: Hãy mạnh dạn bước ra khỏi vùng an toàn, đừng ngại bắt đầu từ những điều nhỏ bé. Mỗi trải nghiệm, mỗi lần thử sức đều là một viên gạch góp phần xây nên hành trình trưởng thành của bạn.

Minh Phương